Hamamlar
Türkler, tarihi asaletleri ile temiz bir millettir. İslâmiyet'i kabul etmeleri ve islâmiyetin temizliğe ait hükümlerini büyük bir titizlikle uygulamaları neticesinde bilhassa, İstanbul'un fethinden sonra bu sehirde ve Devletin dört bir yanında binlerce hamam yaptılar.Türkler'de islâmiyet'in emirlerinin gereği olarak her evde özel olarak hamam bulunduğu gibi, meselâ onyedinci, yüzyılda, yalnız İstanbul'da 168 adet büyük çarsı hamamı vardı.
Türk hamamları ve özellikleri:
Türk hamamları başlıca üç kısma ayrılır. 1-Soyunma yerleri. 2- Yıkanma yerleri. Yıkanma yerleri de a) Soğukluk b) Hamam 3- Isıtma yeri: Külhan.
Soyunma Yerleri: Geniş bir sofa ve bunun çevresinde bölmeli sekiler bulunur. Yıkanan kimseler, bu sekilerde uzanıp dinlenirler.
Yıkanma yerleri: Soğukluktan geçilerek girilen hamam kısmına denir. Burası da bazı; bölümlere ayrılır. "Kurna başı denilen herkesin teker teker yıkandığı yer, "halvet" adı verilen kapalı ve yalnız başına yıkanma hücreleri. Bir de üzerine uzanıp ter dökülen "göbek taşı". Burası, hamamın mermer kaplı zemininden daha yüksek yapılmış ve çeşitli geometrik şekillerde olabilen yerdir.
Isıtma yeri Külhan: Burası hamamin altındadır. Orada ateş yanar. Ateşten çıkan alev ve duman, mermer zeminin altındaki özel yollardan, duvar içlerinden geçer, "tüteklik" adı verilen bacadan çıkar.
Külhandaki ocağın üzerinde sıcak su kazanı, onun da üzerinde de soğuk su deposu bulunur. Ocagın dip kısmındaki birkaç kanal, hamamın yıkanma yerinin ortasındaki göbek taşının altına kadar uzanır. Ocakta yanan odunların tesirli alev ve dumanları, bu kanallardan göbek taşının altına gider. Bu taşın altındaki karanlık yer çok ısındığından buraya "cehennem" denir.
Çarsı hamamları, haftanın belli günlerinde kadınlara, baska günlerde erkeklere açıktır. "Çifte hamam" olanlar ise birbirine bitişik iki hamam olup, biri kadınlara, diğeri erkeklere ayrılmıştır. Bu hamamlar hergün açıktır.
Türk hamamlarının bir değişik tarafı da, buhar banyosu esasına dayanan "Fin hamamı" oluslarıdır. Bugün dünya spor aleminde, çabuk terleyerek, çok kilo vermek için bu hamamlar biçilmis kaftandır. Bu bakımdan Türk hamamlarından bütün sporcular faydalanmaktadırlar.
Hamamların sağlık bakımından faydaları
Hamamlar, çok uzun müddet kalmamak sartıyla, sıcak su ve sabunla yapılacak vücut temizliği için en iyi yıkanma ve temizlenme yerleridir. Hamamda terleyen vücudun, yumuşak bir bez, veya süngerle ovularak yıkanması, vücutta kan dolaşımını kolaylaştırarak insana rahatlık verir. Vücudu sert keselerle ovmak, deride yara açabilir. Bundan sakınmak gerekir.
Kullanılan Malzemeler
Takunya: Tahtadan yapılmış terlik
Peştemal: Özel bir bezden üretilmiş banyo yaparken sarınmaya yarayan kumaş.
Kese: Sıcak ve bol buharlı ortamda yumuşayan kirlerin vücuttan temizlenmesi için özel keselik kumaştan yapılmış ele geçirilerek kullanılan temizlik malzemesi.
Kil: Saçların ve derinin temizlenmesi hamamlarda çok uzun zaman kullanılmış olan yağlı toprak. Günümüzde yerini çeşitli kozmetik ürünlere bırakmıştır.
Tellaklar
Hamamların en öenmli özelliklerinden biri tellaklardır. Tellaklar hamam müşterilerinin yıkanmasına keselenmesi yardımcı oldukları gibi iyi birer de masaj uzmanıdırlar. Hamamın göbek taşına uzanıp kendini tellakın ellerine bıraktığınızda vücüdündaki tüm kemikleri ve adaleleri hissetmeye başlarsınız. Çalıştırmayı unuttuğunuz kaslar olduğunu farkedersiniz. Temizlik ve masaj faslı bitip dinlenmeye çekildiğinizde ne kadar ferahladığınızı görüp hayret edeceksiniz.
Türkiye'nin her yerinde olduğu gibi Bodrum'da da çok kaliteli hamamlar sizleri bekliyor. İlçemize geldiğinizde bir hamam sefası yapmayı mutlaka deneyin.
|
